zondag 28 april 2019

Hoe, als inwoner van een laag- en middeninkomensland, de Europese migratiewetten omzeilen


Een groot deel van de welvaart in de Westerse wereld wordt gehaald uit goedkope producten -en dus goedkope arbeid- en grondstoffen uit lage- en middeninkomenslanden. Dat geldt ook nu nog. De fabricatie van die producten of de delving van die grondstoffen gaat dikwijls -zoniet altijd- gepaard met een milieukost die volledig ten laste is van de landen waar de producten of grondstoffen uit gewonnen worden. De milieulast is vaak ten koste van de traditionele winning van kleine lokale gemeenschappen die zich in de buurt bevinden van Westerse, door Westerlingen bestuurde of met Westerse firma's samenwerkende lokale bedrijven. En dat, hetzij rechtstreeks door vervuilde uitstoten naar land, water en lucht, hetzij onrechtstreeks doordat de Westerse welvaart de wereldwijd voelbare klimaatopwarming versnelt.
Kleine gemeenschappen hebben dikwijls de middelen niet om daar tegenin te gaan, noch op juridisch, noch op praktisch vlak. Als (de zoon van) een lokale boer hierdoor wordt getroffen en beslist om zijn geluk te gaan zoeken in het Westen, vindt hij alle deuren gesloten. Terwijl Westerse bedrijven hun hoogopgeleid personeel zonder boe of ba in het land installeren waar ze hun business in willen voeren. Werknemers, die soms meerdere jaren in luxueuze omstandigheden ter plaatse kunnen blijven zonder geconfronteerd te worden met vernederende en mensonterende aanvragen voor 'papieren'. Vergelijk dat eens met de lokale boer!
Enkel wetgeving op wereldwijde schaal kan een eind toeroepen aan dergelijke ongelijkheden. Maar voor het zover is, nu toch alvast de raad aan de lokale gabbers uit lage- en middeninkomenslanden die de migratiewetgeving willen omzeilen: richt een lokaal bedrijf op, huur in het Westen de mooiste appartementen, en laat er de goed opgeleide gelukszoekers er hun intrek in nemen terwijl ze de mooiste jobs inpikken in Westerse bedrijven. Zet het volledig naar uw hand en bestuur het volgens uw voorwaarden. Neem het niet te nauw met allerlei soorten sociale wetgeving; milieuwetten lapt u aan uw laars. De kosten die hieruit voortspruiten, blijven toch onzichtbaar voor u, veilig weg in uw land van herkomst. Want wij Vlamingen liggen niet teveel wakker van natuur of mens, zolang onze concurrentiepositie maar niet wordt ondermijnd.

dinsdag 7 juni 2016

Is er nood aan een deontologische code voor schrijvers?

Reactie op het boek 'Malva' van Hagar Peeters
Is er nood aan een deontologische code voor schrijvers?

Kan een schrijver zich zomaar het leven van anderen toe-eigenen omdat er in dat leven iets gebeurd is dat de schrijver interessant vond om het tot onderwerp van een boek te maken? Ik vind persoonlijk van niet. Tenzij, uiteraard, als de familie of betrokkenen daarom vragen, of als er een duidelijke familiale band is. Met het boek 'Malva' van Hagar Peeters is dit niet het geval.
Als schrijver kan je niet zomaar een leven van een onbekend iemand kapen om er het trauma uit te trekken en daarop vervolgens te focussen om er een semi-historische, vals-biografische fictieve roman rond te breien. Want één: de 'verbannen' dochter Malva was geen historisch figuur. Het is niet omdat je vader Pablo Neruda was, dat alle afstammelingen in eerste graad plots op het geschiedkundig podium kunnen worden geplaatst. Dat kan enkel na een historische verdienste, en bij mijn weten behoort Malva's leven niet tot deze categorie. En mocht ze wel als historisch figuur worden aanzien louter omwille van haar verwantschap met Neruda, dan is een roman niet gepast. Dan dien je Malva te benaderen vanuit een historisch-wetenschappelijke invalshoek, met inachtneming van álle facetten uit haar leven. En dus niet enkel het 'sensationele' stuk omtrent haar 'verbanning'. En in die gevallen heb je als schrijver zeker de toestemming nodig van de familie al is het maar om het leven te herbouwen vanuit meerdere bronnen.
Bovendien - punt twee- als het je echt te doen is om te beschrijven wat 'verbanning' doet met een jonge vrouw, waarom laat Hagar Peeters dan haar naam niet weg, uit respect voor haar leven? Integendeel; ze gebruikt het om een, opnieuw, sensationele aanklacht te doen tegen Pablo Neruda. '
Waarom verwierp deze grote literaire reus die opkwam voor zoveel menselijkheid en voor de zwakkeren in de samenleving zijn gebrekkige dochter?' Ik vind dit een beetje kies. Het getuigt van zin voor exploitatie daar niemand Peeters heeft gevraagd om dat relaas te brengen en zij ook geen intentie had een journalistiek en dus onpartijdig, neutraal stuk te brengen. Ik kan me daarom niet van de indruk ontdoen dat dit louter het standpunt van Peeters betreft en de waarheid waarschijnlijk genuanceerder in elkaar zit.
Hoewel schrijvers geen deontologische code hanteren, vind ik Peeters' manier van handelen op de één of andere manier impliciet deontologisch niet correct. Ik ben zelf groot voorstander om mythevorming rond bekende figuren te ontkrachten. Maar dit boek lijkt me een schrijver op zoek naar een onderwerp, op zoek naar inspiratie; misschien zelfs op zoek naar aandacht. Dan is elk been goed genoeg, ook al hangt er nauwelijks enig vlees aan.


Ik vind niet dat Peeters Malva en andere 'verzwegen kinderen van beroemdheden' een stem geeft, zoals ze beweert in een interview in DS Weekblad. Integendeel; ze gebruikt Malva om haar eigen stem, haar eigen visie over het onderwerp te laten weerklinken. En dat is een volslagen ander paar mouwen. Als schrijver moet je de keuze maken uit het één of het ander. Ofwel zet je de historische Malva neer in al haar complexiteit en vanuit meerdere hoeken bekeken, ofwel schrijf je fictie. Daar Malva slechts acht jaar is geworden, zo lees ik in het interview, dan is het eerste bijzonder moeilijk. De mix tussen realiteit en fictie waarvan Peeters zich bedient, doet de lezer geloven dat de ware Malva op z'n minst af en toe aan het woord is; wat uiteraard niet het geval is.
Hagar Peeters schept op deze manier een handige verwarring tussen de fictieve en reële Malva om een air van authenticiteit aan deze roman te geven. Ik kan me hierin niet vinden.
Als Peeters persé haar verhaal wil opkloppen, doe dat dan niet op de rug van een 'verwaarloosde' dochter van een beroemdheid. Want laat ons eerlijk blijven; hoe erg heeft de achtjarige Malva geleden om de afwezigheid van haar vader? Kreeg ze in haar 'verbanningsoord' Nederland niet de beste zorgen, zij het van haar moeder of van anderen die van haar hielden?
Je kunt mensen uit het verleden trouwens niet be- en veroordelen omwille van de waarden van nu. Pas recent wordt het belangrijk geacht dat de vader mee instaat voor de opvoeding van het kind. Dat was vroeger wel anders! De afwezige vader was eerder regel dan uitzondering, ook voor ondergetekende!
Daarom moet Neruda vanuit de heersende historisch-maatschappelijke context worden bekeken. En van daaruit kan er worden geoordeeld of hij al dan niet heeft 'gefaald' ten opzichte van de opvoeding van zijn dochter. En dan nog enkel maar als het bredere verhaal in context wordt gebracht; wat hier dus niet is gebeurd. 

woensdag 24 februari 2016

Oproep het vooral niet eens te zijn met de huidige gang van zaken wat betreft vluchtelingen

Beschamend, vind ik het, hoe vele van ons Westerlingen denken te moeten omgaan met de rest van de wereldbevolking. De bedrijven waar we kopen, zoeken wereldwijd naar de goedkoopste werkkrachten zodat wij kunnen blijven genieten van lage prijzen. Arbeiders die vaak werken onder minder dan plezierige omstandigheden, en minstens in afwezigheid van de sociale rechten die we zelf zo belangrijk vinden. Het is uiteraard aan de bedrijven om hun verantwoordelijkheid hierin op te nemen. Wees dan eerlijk als de mensen die ginder uit de boot vallen, hun geluk elders, bij ons, gaan zoeken. Bovendien dumpen we een groot deel van ons afval in ontwikkelingslanden die dan tegen hongerlonen wordt gestript op zoek naar waardevolle grondstoffen. En voeren we niet onze overschotten tegen dumpingprijzen uit naar deze landen waardoor hun lokale economie crasht? En wat met onze historische schuld toen we de kolonies leegroofden in onze honger naar grondstoffen? En worden vele landen niet nog steeds leeg geroofd door firma's met hoofdzakelijk Westerse aandeelhouders?
Op een dag zullen deze economieën zich ook ontwikkelen. Dat is nu al te zien. En zullen zij zich verzetten tegen deze behandeling van Westerse landen daar ze niet meer zo afhankelijk zullen zijn van ons. En zullen zij hun grenzen misschien voor ons sluiten omdat ze ons Westerlingen zonder onderscheid zullen markeren als harteloze individuen die enkel rekening houden met het eigenbelang. Daarom deze oproep om te laten horen dat we het niet allemaal eens zijn met deze politiek van uitsluiting! Daarom ook een eerste voorzichtige oproep om de mogelijkheid van wereldwijde open grenzen als concept een kans te geven, daar dat het enige menswaardige is op lange termijn. Vanuit dat kader gedacht, zullen de praktische oplossingen zich dan wel vanzelf aandienen.